Ua piʻi ka nui o ka nalowale ʻana o ka hau no ka Honua ma 57% mai 0.8 a i 1.2 trillion tone i kēlā me kēia makahiki mai ka makahiki 1990. ʻO ka hopena, ua piʻi ka ʻilikai ma kahi o 35 mm. ʻO ka hapa nui o ka nalowale ʻana o ka hau ma muli o ka hoʻomehana ʻana o ka Honua.
ʻO ka loli o ke aniau , kekahi o nā pilikia koʻikoʻi o ke kaiapuni e kū nei i ke kanaka, ʻo ia ka hopena o ke kaulahao o nā kaʻina hana i hana ʻia e ke kanaka. ʻO ka hoʻoneʻe ʻana i ka ululāʻau, ka ʻoihana a me nā hana pili ʻē aʻe e alakaʻi ai i ka hoʻonui ʻia ʻana o nā kinoea ʻōmaʻomaʻo i ka lewa e hoʻopaʻa ana i ka radiation infrared e alakaʻi ana i ka hoʻonui ʻana i ka mahana o ka Honua ( hoʻomehana honua ). ʻO ka Honua mehana e alakaʻi ai i ka nalowale ʻana o ka hau honua i hoʻokumu ʻia e ka heheʻe ʻana ma nā glaciers, ma nā mauna a me nā wahi polar. ʻO ka hopena, piʻi ka ʻilikai no laila ke piʻi nei ka pilikia o ke kahe ʻana ma nā wahi kahakai a me ka hopena maikaʻi ʻole i ka nohona a me ka hoʻokele waiwai ma ke ʻano nui. ʻO ke kumu nui o ka nalowale ʻana o ka hau o ka Honua, ʻo ia ka hoʻomehana honua . ʻAʻole i ʻike ʻia ka nui o ka nalowale ʻana o ka hau ma ke ʻano helu e pili ana i ka hoʻomehana ʻana o ka Honua a hiki i kēia manawa. Ua hoʻomālamalama kahi noiʻi hou i kēia no ka manawa mua.
I mea e ʻike ai i ka wikiwiki o ka nalowale ʻana o ka hau i ka Honua i nā makahiki he kanakolu i hala iho nei; ua hoʻohana nui ka hui noiʻi i ka ʻikepili nānā satelite i hōʻiliʻili ʻia mai 1994 a i 2017. No nā papa hau ʻo Antarctic a me Greenland, ua hoʻohana wale ʻia nā ana o ka satelite ʻoiai no nā papa hau ʻo Antarctic, ua hoʻohana ʻia ka hui pū ʻana o nā nānā satelite a me nā ana in situ e helu i nā loli i nā glacier mauna a no ka hau kai, ua hoʻohana ʻia ka hui pū ʻana o nā kumu hoʻohālike helu a me nā nānā satelite.
Ua ʻike ka hui ua nalowale ka Honua i 28 trillion tone o ka hau ma waena o 1994 a me 2017. ʻO ka pohō nui loa ma ka hau o ke Kai Arctic (7.6 trillion tone), nā papa hau o Antarctic (6.5 trillion tone), nā glaciers mauna (6.1 trillion tone) a ukali ʻia e ka papa hau o Greenland (3.8 trillion tone), ka papa hau o Antarctic (2.5 trillion tone), a me ka hau kai o ke Kai Hema (0.9 trillion tone). Ma ke ʻano holoʻokoʻa, ʻoi aku ka nui o ka pohō ma ka ʻĀkau Hemisphere. Ua hoʻonui ʻia ka nui o ka pohō hau no ka Honua ma 57% mai 0.8 a i 1.2 trillion tone i kēlā me kēia makahiki mai ka makahiki 1990. ʻO ka hopena, ua piʻi ka ʻilikai ma kahi o 35 mm a ua hōʻemi ka pohō o ka hau lana i ka albedo. ʻO ka hapa nui o ka pohō hau i pili i ka hoʻomehana ʻana o ka Honua.
ʻO ka piʻi ʻana o ka ʻilikai e hoʻopōʻino i nā kaiāulu kahakai i nā wā e hiki mai ana.
***
Sources:
- Slater, T., Lawrence, IR, et al 2021. Hōʻike ʻatikala: ʻAʻohe kaulike o ka honua, The Cryosphere, 15, 233–246, Paʻi ʻia: 25 Jan 2021. DOI: https://doi.org/10.5194/tc-15-233-2021
- ESA 2021. Nā noi - Ke nalowale nei ko mākou honua i ka hau ma ka helu helu. Paʻi ʻia: 25 Jan 2021. Loaʻa ma ka pūnaewele ma https://www.esa.int/Applications/Observing_the_Earth/CryoSat/Our_world_is_losing_ice_at_record_rate Loaʻa i ka 26 Ianuali 2021.
***
