Ua laha ʻo Homo sapiens i nā steppes anuanu ma ʻEulopa ʻĀkau 45,000 makahiki aku nei 

Ua ulu ʻo Homo sapiens a i ʻole ke kanaka hou ma kahi o 200,000 mau makahiki i hala ma ʻApelika Hikina kokoke i ʻAitiopa i kēia manawa. Noho lākou ma ʻApelika no ka manawa lōʻihi. Ma kahi o 55,000 mau makahiki i hala aku nei ua hoʻopuehu lākou i nā wahi like ʻole o ka honua a me Eurasia a hoʻomau i ka hoʻomalu i ka honua i ka manawa kūpono.  

Ua loaʻa ka hōʻike kahiko loa o ke ola ʻana o ke kanaka ma ʻEulopa ma ke Ana ʻo Bacho Kiro, Bulgaria . Ua hoʻopaʻa ʻia ke koena kanaka ma kēia wahi he 47,000 mau makahiki, e hōʻike ana ua hōʻea ʻo H. sapiens i ʻEulopa Hikina ma 47,000 mau makahiki ma mua.

ʻOiai, ʻo Eurasia ka ʻāina o nā neanderthals ( homo neanderthalensis), he ʻano kanaka kahiko i pau i noho ma ʻEulopa a me ʻAsia ma waena o 400,000 mau makahiki ma mua o kēia manawa a hiki i kahi o 40,000 mau makahiki ma mua o kēia manawa. He poʻe hana mea hana a he poʻe hahai holoholona maikaʻi lākou. ʻAʻole i ulu ʻo H. sapiens mai nā neanderthals. Akā, he mau hoahānau pili lāua ʻelua. E like me ka mea i hōʻike ʻia ma nā moʻolelo mōʻaukala, ua ʻokoʻa loa nā neanderthals mai Homo sapiens ma ke ʻano anatomical ma ke poʻo, nā iwi pepeiao a me ka pelvis. ʻOi aku ka pōkole o ke kiʻekiʻe o ka mea mua, he kino momona a he mau kuʻemaka kaumaha a me nā ihu nui. No laila, ma muli o nā ʻokoʻa koʻikoʻi o nā ʻano kino, ua manaʻo ʻia nā neanderthals a me nā homo sapiens he ʻelua ʻano like ʻole. Eia naʻe, ua hui pū ʻo H. neanderthalensis lāua ʻo H. sapiens ma waho o ʻApelika i ka wā i hui ai nā mea hope me nā neanderthals ma Eurasia ma hope o ka haʻalele ʻana iā ʻApelika. ʻO nā heluna kanaka o kēia manawa nona nā kūpuna i noho ma waho o ʻApelika he 2% neanderthal DNA i loko o kā lākou genome. Loaʻa nā kūpuna Neanderthal i nā heluna kanaka ʻApelika o kēia au a malia paha ma muli o ka neʻe ʻana o ka poʻe ʻEulopa i ʻApelika i nā makahiki he 20,000 i hala.

Ua hoʻopaʻapaʻa ʻia ke ola like ʻana o nā neanderthal a me nā H. sapiens ma ʻEulopa . Ua manaʻo kekahi ua nalowale nā ​​​​neanderthal mai ke komohana ʻākau o ʻEulopa ma mua o ka hiki ʻana mai o H. sapiens. Ma muli o ke aʻo ʻana i nā mea hana pōhaku a me nā ʻāpana o nā koena iwi ma kahi, ʻaʻole hiki ke hoʻoholo inā pili nā pae i ʻeli ʻia ma nā wahi archaeological me nā Neanderthal a i ʻole H. sapiens. Ma hope o ka hiki ʻana i ʻEulopa , ua noho pū anei ʻo H. sapiens me (neanderthals) ma mua o ka pau ʻana o nā neanderthal?

ʻO Lincombian–Ranisian–Jerzmanowician (LRJ) ʻoihana mea hana pōhaku ma ke kahua archaeological ma Ilsenhöhle ma Ranis, Kelemānia he hihia hoihoi. ʻAʻole hiki ke hōʻoia ʻia inā pili kēia pūnaewele me nā neanderthal a i ʻole H. sapiens.  

Ma nā haʻawina i paʻi ʻia nei, ua unuhi nā kānaka noiʻi i ka DNA kahiko mai nā ʻāpana iwi mai kēia wahi a ma muli o ka nānā ʻana i ka DNA mitochondrial a me ka hoʻopaʻa inoa pololei ʻana o ke kalapona radiocarbon o nā koena i ʻike ʻia no ka heluna kanaka o kēia wā nā koena a he 45,000 mau makahiki ko lākou mau makahiki, ʻo ia hoʻi nā koena H. sapiens mua loa ma ʻEulopa ʻĀkau.

Ua hōʻike ʻia nā haʻawina ua noho nā Homo sapiens ma waena a me ke komohana ʻākau o ʻEulopa ma mua loa o ka pau ʻana o nā Neanderthals ma ke komohana hema o ʻEulopa a ua hōʻike ʻia ua noho pū nā ʻano ʻelua ma ʻEulopa i ka wā hoʻololi no kahi o 15,000 mau makahiki. ʻO H. sapiens ma LRJ he mau hui paionia liʻiliʻi i pili i nā heluna nui o H. sapiens ma ka hikina a me ke kikowaena o ʻEulopa. Ua ʻike ʻia hoʻi ma kahi o 45,000-43,000 mau makahiki i hala aku nei, ua lanakila ke aniau anuanu ma nā wahi ma Ilsenhöhle a he ʻano steppe anuanu. Hōʻike nā iwi kanaka i hoʻopaʻa pololei ʻia ma kahi e hiki ai iā H. sapiens ke hoʻohana i ka pūnaewele a hana pēlā e hōʻike ana i ka hiki ke hoʻololi i nā kūlana anuanu koʻikoʻi.

He mea koʻikoʻi nā haʻawina no ka mea ua ʻike ʻia kahi laha mua o H. sapiens i nā steppes anu ma ka ʻākau o ʻEulopa 45,000 mau makahiki i hala. Hiki i nā kānaka ke hoʻololi i nā kūlana anuanu loa a hana ma ke ʻano he mau hui liʻiliʻi o nā paionia.

*** 

E hoʻomaopopo ':  

  1. Mylopotamitaki, D., Weiss, M., Fewlass, H. ¶ AL. Ua hōʻea ʻo Homo sapiens i nā latitu kiʻekiʻe o ʻEulopa ma 45,000 mau makahiki i hala. Nature 626, 341–346 (2024).  https://doi.org/10.1038/s41586-023-06923-7 
  1. Pederzani, S., Britton, K., Trost, M. ¶ AL. Hōʻike nā isotopes paʻa i ka Homo sapiens i hoʻopuehu ʻia i loko o nā steppes anu ~ 45,000 makahiki aku nei ma Ilsenhöhle ma Ranis, Kelemānia. Nat Ecol Evol(2024). https://doi.org/10.1038/s41559-023-02318-z 
  1. Smith, GM, Ruebens, K., Zavala, EI ¶ AL. ʻO ka ecology, subsistence a me ka meaʻai o ~45,000-makahiki Homo sapiens ma Ilsenhöhle ma Ranis, Kelemānia. Nat Ecol Evol (2024). https://doi.org/10.1038/s41559-023-02303-6  

*** 

Latest

Ua ʻae ʻia ʻo Daraxonrasib no ka maʻi kanesa pancreatic

ʻO Daraxonrasib (Rasonque na Revolution Medicines, Inc.), he mea hoʻopale o...

Ua alakaʻi ka hiolo ʻana o ka hau i ka hanana Seismic ma Nepal 

ʻO ka hanana seismic magnitude 5.2 i hoʻopaʻa ʻia kokoke i ka palena ...

Ke Koʻikoʻi o ka Teleskope Lewa Roma ʻo Nancy Grace

ʻO ke Teleskope Lewa Roma ʻo Nancy Grace (i kapa pinepine ʻia ʻo...

Ua kono ʻo NASA iā ISRO e hui pū me ka Polokalamu Moon Base

Ua kono aku ʻo NASA iā ISRO (Indian Space Research Organization) e...

Ka Pōuliuli Lā Holoʻokoʻa o 2026

Ma ka lā 12 ʻAukake 2026, ua loaʻa kahi eclipse lā piha...

Hoʻolālā ʻo AI i nā genome hana piha

Ua hoʻolālā ke kumu hoʻohālike ʻōlelo genome Evo 2 i kahi mea hou...

LekaʻElele

Mai nele

ʻIke a hoʻopau i nā maʻi epileptic

Ua hōʻike nā mea noiʻi i kahi mea uila e hiki ke ʻike a ...

ʻO ka Myopia Control in Children: Essilor Stelest Eyeglass Lenses i ʻae ʻia  

ʻO ka myopia (a i ʻole ka ʻike kokoke) i nā keiki he mea nui loa ia ...

Holomua i ka Antiproton Transportation  

Ua hoʻopuka ʻo Big Bang i nā mea like a me ka antimatter ...

Pehea ka mamao e ʻike ʻia ai ka nohona kanaka ma ka lewa 

ʻO nā pūlima ʻenehana i ʻike ʻia ma ka honua ʻo ia ka hoʻouna ʻana i ka radar planetary...

ʻO DNA Origami Nanostructures no ka mālama ʻana i ka hāʻule ʻana o ka maʻi maʻi

ʻO kahi haʻawina hou e pili ana i ka nanotechnology e hoʻopuka i ka manaʻolana no ...

Megatooth Sharks: Hōʻike ka Thermophysiology i kāna Evolution a me Extinction

Aia nā manō megatooth nui i ka piko o...
Umesh Prasad
Umesh Prasad
He kanaka noiʻi-kamaʻilio ʻo Umesh Prasad i ʻoi aku ka maikaʻi ma ka hoʻohui ʻana i nā haʻawina mua i loiloi ʻia e nā hoa i loko o nā ʻatikala lehulehu pōkole, ʻike nui, a loaʻa mai nā kumu maikaʻi. He loea i ka unuhi ʻike, ua hoʻoikaika ʻia ʻo ia e kahi misionari e hoʻokomo i ka ʻepekema no ka poʻe hoʻolohe ʻole i ka ʻōlelo Pelekania. No kēia pahuhopu, ua hoʻokumu ʻo ia iā "Scientific European," kēia kahua kikohoʻe hou, ʻōlelo ʻōlelo, a wehe ʻia. Ma ka hoʻoponopono ʻana i kahi hakahaka koʻikoʻi i ka hoʻolaha ʻana i ka ʻepekema honua, hana ʻo Prasad ma ke ʻano he mea mālama ʻike koʻikoʻi nona ka hana e hōʻike ana i kahi au hou o ka nūpepa ʻepekema, e lawe mai ana i ka noiʻi hou loa i ka puka o ka poʻe maʻamau ma kā lākou ʻōlelo makuahine.

Ua ʻae ʻia ʻo Daraxonrasib no ka maʻi kanesa pancreatic

Ua ʻāpono ʻia ʻo Daraxonrasib (Rasonque na Revolution Medicines, Inc.), he mea hoʻopale o ka ʻohana RAS GTPase no ka mālama ʻana i nā pākeke me ka metastatic pancreatic...

Ua alakaʻi ka hiolo ʻana o ka hau i ka hanana Seismic ma Nepal 

ʻO ka hanana seismic magnitude 5.2 i hoʻopaʻa ʻia ma kahi kokoke i ka palena ma waena o Nepal a me Kina ma ka lā 26 ʻAukake 2026 ma ka hola 8:37 AM manawa kūloko (02:52:10 UTC) ua...

Ke Koʻikoʻi o ka Teleskope Lewa Roma ʻo Nancy Grace

Ua hoʻonohonoho ʻia ka Nancy Grace Roman Space Telescope (i kapa pinepine ʻia ʻo Roman Telescope) e hoʻokuʻu ʻia i ka lewa ma ka lā 30 ʻAukake 2026. E...

E haʻalele i kahi REPLY

Eʻoluʻolu e kau i kāu manaʻo!
Eʻoluʻolu e kau i kou inoa maʻaneʻi

No ka palekana, pono ka hoʻohana ʻana i ka lawelawe reCAPTCHA a Google, kahi i pili i ka Kulekele pilikino a me nā ʻ Termslelo Hoʻohana a Google.

Ke ʻae nei au i kēia mau ʻōlelo.